Từ vị trí trợ lý lên giám đốc, bạn thay đổi cách hành xử với
những đồng nghiệp ngang hàng trước đây thế nào? Ra vẻ bề trên hay thân
tình bè bạn? Thành thật luôn là ưu tiên hàng đầu?
Sau đây là những lời khuyên từ các chuyên gia kinh tế và giao tế:
1. Thân thiện nhưng không phải là bạn bè
Bạn sẵn lòng hỗ trợ mọi người với tinh thần luôn luôn lắng nghe luôn
luôn thấu hiểu. Tuy nhiên, khi ở vị trí lãnh đạo thì không chỉ được yêu
mến mà nhất thiết phải được tôn trọng và kính nể. Làm sếp, bạn phải đưa
ra những quyết định hệ trọng. Điều đó có nghĩa là bạn không thể cùng lúc
làm hài lòng tất cả mọi người. Mặt khác, nếu quá xa cách và giữ kẽ thì
sẽ bị kỳ thị. Tốt nhất là hành xử vừa cứng rắn vừa mềm dẻo với thái độ
quan tâm chân thành. Cùng lúc đó, cẩn trọng khi đề cập đến cảm nghĩ
riêng và những vấn đề cá nhân, gia đình.
Amy K. Hutchens, nhà chiến lược kinh doanh và tác giả sách viết về
giao tiếp cộng đồng, cho biết: “Rất khó để yêu cầu ai đó hoàn tất bài
đúng hạn chót nếu đêm hôm trước bạn còn ngồi uống bia say bí tỉ với
người đó”. Theo chị Sharon Daniels, CEO công ty huấn luyện và phát triển
Achieve Global, thì cách tốt nhất để vượt qua những trở ngại khi lên
chức làm sếp những người bạn, những đồng nghiệp xưa là: trò chuyện thẳng
thắn và trực tiếp để làm rõ nhiệm vụ và vị trí mới, nhằm tiếp tục hợp
tác trôi chảy.
2. Quản lý 360
Thử thách lớn của người lần đầu làm sếp là giao việc. Nếu không khéo,
bạn dễ dàng rơi vào một trong hai tình huống: không giao việc cho nhân
viên nên tự gồng làm hết và bị quá tải dẫn đến kiệt sức. Hoặc là nhận
lấy trách nhiệm nhưng không tin tưởng nhân viên mà lại xen quá sâu vào
việc của từng người khiến bản thân đuối sức.
Thay vào đó, bạn nên giao việc cho nhân viên và giúp họ hiểu phần
việc của mỗi cá nhân sẽ đóng góp vào thành công của tập thể. Trân trọng
công việc của từng người, dù là photo tài liệu hay sắp xếp dữ liệu. Khi
nhân viên tin tưởng và tận tâm với công việc, thái độ và chất lượng làm
việc của họ cũng cải thiện hơn nhiều.
Chị Daniels chia sẻ: “Một trong những điều đầu tiên tôi làm khi nhận
sứ mệnh mới là đến nói chuyện với sếp. Tôi tìm hiểu điều gì là quan
trọng nhất đối với ông ấy, điều gì tôi cần bắt tay vào thực hiện ngay.
Những cuộc trò chuyện đó giúp tôi hiểu quy luật quản lý vá nghĩ ra cách
hành xử đúng mực với cấp dưới của mình”.
Bên cạnh đó, lên chức quản lý, nhưng bạn vẫn là người làm thuê. Quản
lý 360 nghĩa là: không chỉ học cách để chỉ đạo và giao việc cho cấp
dưới, mà cũng phải biết tôn trọng và không lấn quyền cấp trên, đồng
thời, hòa nhã với những người ngang chức vị.
3. Thừa nhận công trạng chứ không đổ lỗi
Khi không hoàn thành mục tiêu bán hàng, hoặc
công việc chưa có kết quả sáng sủa, phản ứng tồi tệ nhất của người sếp
trẻ là chỉ tay vào nhân viên để tránh mất mặt bản thân. Đó là sai lầm
cần tránh với bất cứ giá nào. Người lãnh đạo đứng mũi chịu sào và can
đảm nhận lãnh trách nhiệm sẽ có được những nhân viên trung thành.
Ngược lại, khi công việc thành công ngoài mong đợi, bạn cũng phải
thừa nhận công trạng của nhân viên. Dẫu thành công là toàn nhờ công mình
khéo léo sắp xếp và quản lý, bạn cũng phải trân trọng nỗ lực và cống
hiến của tập thể nhóm.
4. Trao đổi thẳng thắn và minh bạch
Việc trao đổi thẳng thắn và thành thật với nhân viên góp phần làm nên
nhà quản lý mạnh. Thường xuyên cập nhật thông tin về mục tiêu, kỳ vọng
và hoạt động của nhân viên. Nhân viên không thể tiến bộ nếu thiếu người
sếp thắp sáng soi đường. Nhân viên cũng chẳng thể cống hiến hết mình nếu
người sếp để mặc họ trong bóng tối mập mờ khiến họ chẳng hiểu sếp cần
gì, công ty muốn chi.
Nhân viên cần gì ở sếp? Họ cần bạn biết lắng nghe và truyền đạt. Bạn
lắng nghe để hiểu và nếu không đủ quyền hạn giải quyết thì truyền đạt
thông tin đến sếp lớn. Có như thế, tập thể mới phối hợp nhịp nhàng và
hoàn hảo.
5. Tuyển những người giỏi nhất
Từ vị trí nhân viên lên quản lý, bạn phải là người hiểu rõ tường tận
môi trường làm việc, văn hóa công sở, biết chính xác những kỹ năng và
phẩm chất cần để thành công. Và khi lên quản lý, bạn bắt đầu nhận quyền
tuyển dụng.
Nhiều người lần đầu làm sếp mắc phải sai lầm chí mạng là chọn thuê
những tay non không lành nghề để có dịp lên mặt rằng ta có nhiều kinh
nghiệm và tài giỏi. Nhưng, đó sẽ là bóng ma quay ngược lại ám ảnh bạn
nếu nhân viên không đủ năng lực.
Theo Daniels: “Điều quan trọng là tuyển dụng đúng những ứng cử viên
có tiềm năng nhất. Bạn cần biết điểm mạnh và yếu của bản thân rồi thuê
những nhân viên có thể bù đắp khiếm khuyết của mình”. Một bí quyết nhỏ
khi nhận người là hình dung người đó sẽ thành sếp của mình. Như vậy, bạn
sẽ “nhìn ra kỹ năng của người đó và tôn trọng để có thể học hỏi từ họ.
Đồng thời, quan sát xem họ có thể hòa nhập vào môi trường công việc, văn
hóa công ty”.
6. Không phải là chủ
Từ “chủ” hay “sếp” nhiều khi mang hàm ý không đẹp. Thay vào đó, bạn
nên là người dẫn dắt, là nhóm trưởng. Điều quan trọng của nghệ thuật
lãnh đạo là khiến thành viên trong nhóm tin theo mình.
Cố gắng không ngừng để lên vị trí hiện tại, và bạn cũng đừng vội dừng
bước. Phải tiếp tục đấu tranh mỗi ngày để hoàn thành tốt sứ mệnh được
giao, để xứng đáng giữ vị trí này.
Làm lãnh đạo không phải là chức danh mà là điều bạn thực sự khao
khát. Làm lãnh đạo là việc đòi hỏi nhiều kỹ năng kết hợp mà bạn chỉ có
thể đạt được dần dần theo thời gian.
Từ y tá thành CEO, Colleen McKeown đúc kết: “Nhà lãnh đạo giỏi là
người phát triển và giúp đỡ người khác phát triển sự nghiệp”.